Zeytin ağacının kök, gövde ve yaprakları ile çiçek ve meyve tutumlarının anlatıldığı ders notudur.

Bu hayranlık uyandıran ve büyüleyici bir tabloyu andıran fotoğraf, elektron mikroskop altında (X-ray,nükleer manyetik rezonans ve cryonelectron microscop setiyle) çekilmiş, 100mikron ölçeğinde(0.1 mm) insan hücresinin şimdiye kadarki en detaylı görüntüsüdür.

Bu fotoğrafa bakınca aslında dünyayı bitkiler yönetiyor. Biz insanları yediriyor, içiyor, büyütüyor, sonra da biz ölünce bizi yiyerek kendisine yem ediyor.

Z E Y T İ N

Zeytinin Anayurdu ve Yayılışı

Fakir toprakların zengin ağacı

2015 yılında ülkemizdeki çiçeklenme haritası

Arı altıgen bir kutunun içerisinde dünyanın en özel sütüyle sürekli beslenir. On binlerce kardeşiyle birlikte kendisine dadılık eden işçiler yetişinceye kadar on bin kez doyurulur. Bu hızla altın günde ilk ağırlığının 1500 katına ulaşır. Kutusundan çıkar çıkmaz kimseden ders almadan ve beklemeden yuvasındaki atık maddeleri dışarıya taşır ve yuvayı yeni kardeşleri için temizler. Önce vücudunun salgıladığı mikrop öldürücü sıvıyı yuvaya sürer. Ardından da yeni doğan binlerce kardeşiyle uyum içinde kanatlarını vantilatör gibi çırparak kirli havayı dışarıdaki temiz havayla değiştirir. İnsanlara bir kilo bal bırakabilmek için 40 bin kardeşiyle birlikte 6 milyon çiçeği dolaşır. Bir kilo bal uğrunda yün bin kanat çırpmayı yada dünyanın etrafında 7 defa dönmeyi göze alır.

Zeytin arılarla tozlaşmaz.

ÇİÇEK TOMURCUKLARININ OLUŞMASI

5 taç yapraklı çiçek zeytin tutar, 6 taç yapraklı çiçek zeytin tutmaz.

Kök

Zeytin çekirdekleri de yaklaşık bu şekilde çimlenmektedir. Zamanı farklıdır.

Büyüklükleri de aynı bu büyüklükte olup sonradan fark oluşturmaktadır.

Gövde

ZEYTİNİN TOPRAK İSTEĞİ

Fakir toprakların zengin ağacı olarak bilinen zeytinin iyi bakım koşullarında (dengeli besleme, sulama, budama) çok daha verimlidir. Genellikle kalkerli-kumlu derin nemli ve besin maddelerince zengin toprakları sever.

İKLİM İSTEĞİ

- 7 C Altında soğuktan zarar görmeye başlar.

Yıllık yağış isteği 700-800 mm. dır.

Soğuklanma ihtiyacı için çeşitlere göre farklı sürelerde + 7 derecenin altında kalması gerekir.

Zeytin fidanı ne şekilde üretilir? zeytin fidanı üretilirken dikkat edilmesi gereken hususları anlatıldığı ders notudur.

ÇELİKLE ÜRETİM

Çeliklerin alınması ve hazırlanması

Alınma zamanı

•       Mart çelikleri

•       Ağustos çelikleri

Alınma şekli

•       Anaç damızlığı (3x0.8 m)

•       2-3 Yıllık sürgünler (Ağaçta)

•       Dip sürgünleri (1 Yıllık)

Çeliklerin hazırlanması

Çelik boyu

Soluk yaprakları

Çeliklerin köklendirmeyi kolaylaştırıcı maddelerle muamelesi

Indol Butirik Asit (IBA)

Doz ve hazırlama

Hormon uygulaması

Köklendirme ortamına dikim

Perlit

Kum

Kum+Perlit

Köklenme süresince yapılacak işlemler

Mart çelikleri

´ Sisleme

´ Isıtma

´ Sulama

Ağustos çelikleri

´ Sisleme

´ Sulama

Fungusit uygulama

KÖKLENMİŞ ÇELİKLERE YAPILACAK İŞLEMLER

Saksılama

Zaman

Ortam

Torbalama

Zaman

Ortam

Bakım işlemleri

ÇELİK HAZIRLIĞI Sağlıklı ve çeşit özelliği taşıyan damızlıklardan seçilen 1 yıllık sürgünlerden çelikler itina ile kesilerek 25-35 cm. olarak boylanır

HAZIRLANMIŞ ÇELİKLER

Üzerindeki 2-4 yaprak kalacak şekilde hazırlanan çelikler artık hormonlama işlemine hazırdırlar

HORMONLAMA

Çelikler 4000 ppm olarak hazırlanan IBA (indol- butirik-asitte) 5 saniye kadar bekletilir. Daha sonra alkolün uçması için bir süre kurumaya bırakılır

DİKME

Hormanlanan çelikler M2 de 1500-1700  adet olmak üzere perlit veya kum yetiştirme ortamına dikilir.

KÖKLENDİRME Yerine dikilen çelikler 60-90 gün süreyle 20-25  ºC sıcaklıkta ve % 80 nem olacak şekilde tutularak köklenmesi sağlanır.

SÖKÜM Köklenmesi tamamlanan çelikler yerlerinden sökülerek torba veya kaselere dikilir. Yapılan uygulamada şubat ayında konulan çelikler direk torbaya dikilerek dışarıda, ağustos ayında köklendirilen çelikler ise kaseye konularak seralarda kışlatılır.

YERİNE DİKİM

Kaselerde kışlatılan çelikler ilkbaharda torbalara yerlerine dikilir.

SATIŞ Torbalara alınan köklü çelikler sulama, zirai mücadele ve diğer bakım işleri itina ile yapıldıktan sonra ortalanma 16-24 ay içerisinde satışa gelir. Bu arada sertifikasyon için gereken prosedür yerine getirilerek fidanların sertifikalanması yapılır, akabinde satışa sunulur

ÇELİKLE ÜRETİM

Çeliklerin alınması ve hazırlanması

Alınma zamanı

•       Mart çelikleri

•       Ağustos çelikleri

Alınma şekli

•       Anaç damızlığı (3x0.8 m)

•       2-3 Yıllık sürgünler (Ağaçta)

•       Dip sürgünleri (1 Yıllık)

Çeliklerin hazırlanması

´ Çeliklerin hazırlanması

´Çelik boyu

´Soluk yaprakları

´ Çeliklerin köklendirmeyi kolaylaştırıcı maddelerle muamelesi

´Indol Butirik Asit (IBA)

´Doz ve hazırlama

´Hormon uygulaması

´ Köklendirme ortamına dikim

´Perlit

´Kum

´Kum+Perlit

Köklenme süresince yapılacak işlemler

Mart çelikleri

´ Sisleme

´ Isıtma

´ Sulama

Ağustos çelikleri

´ Sisleme

´ Sulama

Fungusit uygulama

KÖKLENMİŞ ÇELİKLERE YAPILACAK İŞLEMLER

´ Saksılama

´Zaman

´Ortam

´ Torbalama

´Zaman

´Ortam

´Bakım işlemleri

AŞI İLE ÜRETİM

Zeytincilikte kullanılan aşı yöntemleri

´ Kalem aşı

´ Göz aşısı

Anaç üretimi

´ Meyve hasadı ve

´ Tohumların hazırlanması ve tohum ekimi

´ Deliceler

AŞI İLE ÜRETİM

Kalem Aşı (Kabuk altı aşısı)

´ Uygulama zamanı

´ Uygulama şekli

´ Anaç hazırlığı

´ Kalem hazırlığı

Göz Aşısı

´ Uygulama zamanı

´ Uygulama şekli

´ Anaç hazırlığı

´ Kalem hazırlığı

Zeytin Fidanı Kontrolü

Fidan Üreticileri eğitimi

Vejetasyon (Muayene) Raporu Alan Fidan Sayısı

     Fidan Cinsi                         Adedi     .               

´ Zeytin                            4.506.394

´ T. Hurması                465.515

´ Badem                           268.175

´ Ceviz                          119.150

´ Elma                          426.050

´ Erik                          225.750

´ Kayısı                         188.917

´ Limon                        179.918

´ Mandarin                   237.633

´ Nar                       2.943.350

´ Portakal                               192.193

´ Greyfurt                          124.549

Teknik ekipler tarafından zeytin fidanı üretim  sahasına gidilmiştir.

Plastik tünellerde tüplü olarak zeytin fidanı üretimi

Açık alanda tüplü fidan üretimi

Sertifikalı Fidanların etiket kontrollerinin yapılması

Zeytin Dal kanseri ile bulaşık olup olmadığı kontrol edilmektedir.

Üretim yerinde kanserli fidanlar tespit edilip bir araya toplanıp miktarı belirlenir.

Bulaşık olan fidanlar üretim sahasının dışında bir yerde yakılarak imha edilmiştir.

ders notları yenilenmektedir. web sitesi formatına dönüştürüldüğü için zaman almaktadır. kivrak@gmail.com üzerinden e posta atarak isteyebilirsiniz.

Dr. Mücahit KIVRAK